Thứ Bảy, 28/11/2020
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Phòng ngừa tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt địa bàn thành phố Hà Nội

Chính vì vậy, hàng loạt các xí nghiệp xe buýt đã được đầu tư và phát triển. Tuy nhiên, do lưu lượng khách quá đông, thuộc nhiều thành phần khác nhau, chủ yếu là học sinh, sinh viên và những người lao động phổ thông. Trong đó ý thức tham gia giao thông của một số người chưa cao nên còn xảy ra tình trạng chen lấn, xô đẩy trên xe buýt, đặc biệt là lúc lên, xuống xe ở các điểm dừng xe làm hành khách mất tập trung, không chú ý bảo vệ tài sản đã tạo điều kiện thuận lợi cho các đối tượng trộm cắp tài sản.

Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ của lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội Công an thành phố Hà Nội thì hàng năm xảy ra khoảng hơn 1.100 vụ trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt. Trong đó có rất nhiều vụ người bị hại không trình báo với cơ quan Công an. Có trường hợp người dân nhìn thấy nhưng không giám tố giác vì sợ đối tượng trả thù, cũng có trường hợp người bị hại phát hiện được đối tượng trộm cắp tài sản của mình nhưng đã bị đối tượng đe dọa, uy hiếp tinh thần nên đã không giám tố giác và chúng đã tẩu thoát.

Qua trao đổi với một số cán bộ có kinh nghiệm trong lĩnh vực phòng chống tội phạm trộm cắp tài sản cho thấy các đối tượng trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt chủ yếu là nam giới (chiếm đến 87%) và là những đối tượng không nghề nghiệp, nghề tự do, lười lao động; là những học sinh, sinh viên lười học, thích ăn chơi lêu lổng, chúng thường liên kết thành từng nhóm từ 2 đối tượng trở lên, có sự phân công vai trò, nhiệm vụ của từng tên. Tên chủ mưu, cầm đầu thường là các đối tượng có nhiều kinh nghiệm, thông thuộc các tuyến xe buýt, đối tượng cầm đầu thường chủ động đi tìm kiếm “con mồi” rồi chỉ đạo đồng bọn thực hiện hành vi trộm cắp tài sản, chúng còn phân công đối tượng cảnh giới và thực hiện hành vi ngăn cản nếu bị phát hiện truy đuổi.

Trước khi gây án chúng thường chuẩn bị sẵn các công cụ gây án như dao lam, khẩu trang, túi xách… và quanh quẩn tại các điểm đỗ, dừng xe buýt để quan sát, tìm người có tài sản và theo lên xe buýt, lợi dụng lúc đông người, chủ động tạo ra sự va chạm, chen lấn, xô đẩy để tạo sơ hở trộm cắp tài sản.

Có trường hợp đối tượng trộm cắp tài sản ăn mặc lịch sự, giả làm sinh viên đi học, mang theo túi xách, tìm cách nói chuyện, làm quen với người bị hại và lợi dụng lúc người bị hại mất cảnh giác để lấy tài sản, hoặc có đối tượng lại đóng giả xe ôm đứng đợi sẵn ở các điểm dừng xe buýt để chèo kéo khách rồi lợi dụng sơ hở của khách để móc túi.

Thủ đoạn khác của các đối tượng trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt là chúng tạo ra các va chạm dẫn đến xô sát với người bị hại như dẫm lên chân hoặc có các hành vi khiếm nhã với người bị hại làm cho họ mất tập trung vào việc quản lý tài sản để đồng bọn thực hiện hành vi trộm cắp. Có trường hợp đối tượng (thường là nữ) bế theo trẻ nhỏ làm lá chắn che mắt người khác để trộm cắp tài sản, thậm chí có đối tượng xúi giục, ép buộc các em nhỏ thực hiện hành vi móc túi trộm tài sản…

Tình trạng trên đã làm cho người dân cảm thấy bất an, hoang mang lo ngại khi tham gia giao thông bằng xe buýt, làm mất trật tự an toàn xã hội.

Mặc dù đã có rất nhiều cố gắng, nỗ lực trong việc phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt trong thời gian qua nhưng kết quả đạt được còn nhiều hạn chế xuất phát từ một trong những nguyên nhân khách quan và chủ quan sau:

Một là, tinh thần cảnh giác, đấu tranh phòng, chống tội phạm của một số người dân chưa cao. Những người bị hại khi bị trộm cắp trài sản trên các tuyến xe buýt không trình báo hoặc chậm trình báo với cơ quan Công an làm cho việc truy bắt đối tượng và thu giữ tài sản bị chiếm đoạt gặp nhiều khó khăn. Những người nhìn thấy đối tượng trộm cắp tài sản của người khác cũng thờ ơ coi như không biết hoặc khi người bị hại hô hoán thì cũng không nhiệt tình tham gia vây bắt thủ phạm.

Hai là, biên chế lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội Công an thành phố Hà Nội còn thiếu, trong khi đó tình hình tội phạm nói chung đang có diễn biến hết sức phức tạp, cùng một lúc cán bộ chiến sĩ phải đảm nhiệm nhiều công việc nên chưa chuyên tâm với công tác phòng chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt, dẫn đến hiệu quả công việc chưa cao.

Ba là, hệ thống cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật phục vụ cho công tác phòng chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt còn thiếu, chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn cũng tác động không nhỏ đến hiệu quả của công tác phòng ngừa tội phạm.

Bốn là, bên cạnh những cán bộ chiến sĩ nhiệt tình, trách nhiệm trong công việc thì vẫn còn những cán bộ chiễn sĩ chưa nhận thức được tính chất nghiêm trọng của loại tội phạm này, một số cán bộ trình độ nghiệp vụ hạn chế, chưa nắm chắc về công tác nghiệp vụ cơ bản phục vụ công tác phòng ngừa tội phạm.

Năm là, công tác điều tra tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt còn chưa được trú trọng đúng mức, hiệu quả điều tra thấp, chỉ đạt khoảng 32%, điều này đã làm giảm lòng tin của nhân dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật, làm cho đối tượng phạm tội coi thường pháp luật, không đủ sức răn đe đối với các đối tượng đang có ý định phạm tội.

Sáu là, mối quan hệ phối hợp giữa lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội với các lực lượng nghiệp vụ khác, các cơ quan, đoàn thể, đặc biệt là các xí nghiệp xe buýt trong việc đấu tranh phòng, chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt chưa được chặt chẽ, kém hiệu quả.

Để phòng ngừa tội phạm trộm cắp tài sản trên xe buýt địa bàn thành phố Hà Nội, theo chúng tôi cần thực hiện tốt các giải pháp cơ bản sau đây:

Thứ nhất, lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội phối hợp với lực lượng Công an cơ sở, lực lượng Cảnh sát giao thông, Trật tự, cơ quan thông tin đại chúng làm tốt công tác tuyên truyền, vận động quần chúng nâng cao ý thức tự bảo vệ tài sản cũng như nâng cao tinh thần đấu tranh phòng chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt. Trong công cuộc đấu tranh phòng chống tội phạm đòi hỏi phải có sự huy động sức mạnh tổng hợp của toàn dân. Bằng các hình thức, biện pháp khác nhau, thông qua các phương tiện thông tin đại chúng để tuyên truyền các phương thức thủ đoạn phạm tội của các đối tượng để người dân biết. Trước hết người dân phải tự bảo vệ tài sản để đối tượng không có điều kiện trộm cắp hoặc khi có vụ việc xảy ra những người cùng tham gia giao thông trên xe buýt phải đoàn kết vây bắt thủ phạm, đồng thời cung cấp các thông tin có liên quan đến các đối tượng, các ổ nhóm chuyên phạm tội trộm cắp tài sản để kịp thời xử lý.

Thứ hai, nâng cao hiệu quả công tác nghiệp vụ của Ngành phục vụ công tác phòng ngừa tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt như: làm tốt công tác điều tra cơ bản, xác định những tuyến xe buýt, những điểm đỗ, dừng thường xảy ra trộm cắp tài sản, thường xuyên thực hiện việc kiểm tra về hồ sơ, kế hoạch tiến hành công tác điều tra cơ bản; lên danh sách và thu thập đầy đủ các thông tin về đối tượng sưu tra thường xuất hiện trên xác tuyến xe buýt, tiến hành phân loại và sử dụng biện pháp quản lý, răn đe phù hợp; lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội phối hợp với lực lượng Công an cơ sở lên danh sách và tập trung xác minh các đối tượng có biểu hiện trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt, khi đủ điều kiện thì lập án để đấu tranh. Trong các mặt công tác nghiệp vụ cơ bản thì phải đặc biệt chú ý đến công tác xây dựng và sử dụng mạng lưới bí mật, cần tiến hành lựa chọn và xây dựng cơ sở bí mật ở bến xe, trên các tuyến xe và cả các điểm đỗ, dừng xe trường xảy ra trộm cắp, lựa chọn những người bán hàng, người lái xe ôm, nhân viên phục vụ trên xác xe buýt… Chỉ đạo, hướng dẫn, giao nhiệm vụ, kiểm tra, khai thác thông tin mà họ cung cấp. Bên cạnh đó, cần nâng cao hiệu quả biện pháp trinh sát, tiến hành một cách đa dạng và linh hoạt như sử dụng trinh sát hóa trang, mật phục, sử dụng “mồi” để câu nhử đối tượng…

Thứ ba, đầu tư trang thiết bị, các phương tiện kỹ thuật phục vụ công tác phòng chống tội phạm nói chung và tội trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt nói riêng, phối hợp với Sở Giao thông vận tải thành phố Hà Nội lắp Camera ở các bến xe, các điểm dừng, đỗ xe, phối hợp với các xí nghiệp xe buýt tiến hành lắp camera trên các xe buýt để phát hiện, nhận diện các đối tượng trộm cắp tài sản. Gắn các biển hiệu cảnh báo về nạn trộm cắp tài sản trên cửa ra vào của xe buýt để nhắc nhở người dân có ý thức tự bảo vệ tài sản.

Thứ tư, nâng cao hiệu quả công tác điều tra theo tố tụng để xử lý nghiêm khắc các đối tượng đã thực hiện hành vi trộm cắp tài sản, trả lại tài sản cho người dân, tạo lòng tin của nhân dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật, khích lệ tinh thần đấu tranh chống tội phạm của người dân, đồng thời có tác dụng dăn đe đối với các đối tượng đang có ý định phạm tội.

Thứ năm, tăng cường mối quan hệ phối hợp giữa các lực lượng trong và ngoài ngành Công an trong phòng, chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt. Cụ thể là phải tăng cường sự phối hợp giữa lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội với lực lượng Cảnh sát trật tự, Cảnh sát khu vực để nắm được di biến động của các đối tượng có biểu hiện nghi vấn phạm tội trộm cắp; phối hợp với các cơ quan nhà nước, các tổ chức đoàn thể như hội phụ nữ, đoàn thanh niên, các tổ tự quản của các phường trên các tuyến đường có các bến, các điểm đỗ dừng xe buýt thường xảy ra trộm cắp tài sản để kịp thời theo dõi cung cấp các thông tin cho cơ quan Công an; phối hợp chặt chẽ với các xí nghiệp xe buýt, tiến hành tập huấn cho các nhân viên xe buýt về các thủ đoạn và dấu hiệu nhận biết đối tượng nghi vấn phạm tội trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt để kịp thông báo cho cơ quan Công an. Đồng thời, hướng dẫn cho họ cách cùng với người dân bắt giữ các đối tượng khi chúng thực hiện hành vi trộm cắp trên xe buýt.

Thứ sáu, bổ sung biên chế, mở các lớp bồi dưỡng để nâng cao trình độ cho lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội Công an thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu công tác phòng chống tội phạm nói chung và tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt nói riêng. Tăng cường quân số sẽ làm giảm áp lực công việc đối với cán bộ giúp họ chuyên tâm vào công việc. Nên bố trí các bộ phụ trách theo tuyến, theo địa bàn, giao chỉ tiêu công tác cho từng cán bộ chiến sĩ để gắn trách nhiệm của họ vào công việc. Bên cạnh đó hàng tháng, hàng quý phải tiến hành công tác sơ kết, tổng kết đánh giá những kết quả đã đạt được và chỉ ra những vấn đề còn tồn tại để kịp thời khắc phục.

Hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm trộm cắp tài sản trên các tuyến xe buýt góp phần giữ gìn trật tự an toàn xã hội, nâng cao chất lượng dịch vụ giao thông công cộng, xây dựng niềm tin của người dân vào lực lượng bảo vệ pháp luật, yên tâm khi tham gia giao thông bằng xe buýt.

Thượng tá, TS. Phạm Xuân Định

Giám đốc Trung tâm NCPT lý luận Cảnh sát - T32

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác