Thứ Năm, 13/8/2020
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Phòng ngừa vi phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm của lực lượng Cảnh sát Môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Phúc

Trong những năm qua, cùng với sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế trong đó bao gồm cả các ngành sản xuất, dịch vụ, thực phẩm, tình hình vệ sinh an toàn thực phẩm ở Vĩnh Phúc luôn nhận được rất nhiều sự quan tâm từ xã hội. Các hoạt động tuyên truyền, giáo dục về an toàn thực phẩm đã được đẩy mạnh, góp phần tạo nên những chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành vi của người dân trong đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, tỷ lệ cơ sở đạt điều kiện về an toàn thực phẩm trong giai đoạn 2007 - 2011 trung bình 67,1%, giai đoạn 2011 - 2014 ước tính đạt 80%, giai đoạn 2014 - 2019 đạt trung bình 85,5%, tỷ lệ người tiêu dùng có hiểu biết và thực hành đúng về an toàn thực phẩm năm 2018 là 80% và 2019 là 82%. Tình hình ngộ độc thực phẩm của địa phương đang có diễn biến phức tạp, tuy nhiên có xu hướng giảm rõ rệt về số vụ, số người mắc và số người đi viện cụ thể: Năm 2016 xảy ra 01 vụ ngộ độc thực phẩm làm 62 người mắc, 36  người đi viện; năm 2017, trên địa bàn tỉnh xảy ra 04 vụ ngộ độc thức ăn và ngộ độc rượu làm ảnh hưởng đến sức khỏe của 152 nạn nhân; đến năm 2018, xảy ra 01 vụ ngộ độc thực phẩm tại nhà hàng Nhị Xiên thuộc thành phố Phúc Yên làm 81 người phải nhập viện; năm 2019 đã không xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm nào trên toàn địa bàn tỉnh. Thêm vào đó, những năm vừa qua chất lượng thực phẩm, dịch vụ thực phẩm phục vụ người dân trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc đã được nâng lên rõ rệt. Cụ thể, kết quả giám sát chất lượng trên một số các loại thực phẩm phổ biến trong năm 2019 cho thấy tỉ lệ các mẫu thực phẩm đạt chỉ tiêu cao: đạt 86,9% mẫu thực phẩm đối với chỉ tiêu vi sinh, đạt 88,4% mẫu thực phẩm đạt chỉ tiêu hóa chất, đạt 94,8% mẫu nước đối với các chỉ tiêu vi sinh, đạt 83,7% mẫu nước đối với các chỉ tiêu hóa chất… Đồng thời theo báo cáo của Phòng Cảnh sát môi trường Công an tỉnh Vĩnh Phúc cho thấy số lượng sản phẩm thực phẩm được công bố đạt chuẩn trước khi lưu thông ngoài thị trường và số cơ sở cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm được duy trì tương đối ổn định.

Tuy nhiên với vị thế đặc biệt, Vĩnh Phúc chính là cầu nối giữa một số tỉnh Trung du miền núi phía Bắc với Thủ đô Hà Nội và các tỉnh Đồng bằng sông Hồng, là địa bàn thuận lợi để tập kết, trung chuyển, phân phối thực phẩm đi nhiều địa phương, tỉnh thành phía Bắc. Bên cạnh đó, sự tồn tại nhiều bếp ăn tập thể, cơ sở sản xuất kinh doanh giết mổ gia súc, gia cầm cụ thể: Trên địa bàn tỉnh hiện có 13 khu công nghiệp đang hoạt động, 312 bếp ăn tập thể trong các khu công nghiệp, 227 trường mầm non và 117 trường tiểu học có bếp ăn tập thể cho học sinh, có hơn 8.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm và gần 1.000 cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm... Đây là một khó khăn đối với công tác quản lý, kiểm soát các nguồn thực phẩm và chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh.

Theo thống kê của Phòng Cảnh sát môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Phúc, tổng số vụ việc vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm được phát hiện trên địa bàn tỉnh từ năm 2014 đến năm 2019 là 1.610 vụ với hơn 1.616 đối tượng, chiếm hơn 54% số vụ vi phạm pháp luật về môi trường. Trong đó, số vụ phát hiện, xử lý các năm đều có xu hướng tăng, năm sau cao hơn năm trước, cụ thể: Năm 2015 tăng 7%, năm 2016 tăng 29%, năm 2017 tăng 10%, năm 2018 tăng 12%, năm 2019 tăng 13.3% so với năm trước đó. Số vụ vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh có xu hướng tăng liên tục trong những năm trở lại đây. Các hành vi vi phạm tập trung vào các nhóm sau: Vận chuyển sản phẩm động vật không có giấy kiểm dịch, giấy chứng minh nguồn gốc xuất xứ, tem thú y (chiếm 32.5% trong tổng số các vụ vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm); sử dụng nguyên liệu, phụ gia thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ (chiếm 25.1%); thiếu các hồ sơ về an toàn thực phẩm; không thực hiện các quy định về đảm bảo vệ sinh khi chế biến thực phẩm (chiếm 13.8%); sản xuất, chế biến thực phẩm không đảm bảo các điều kiện an toàn thực phẩm theo quy định về nhà xưởng, vệ sinh môi trường, tập huấn kiến thức (chiếm 11%); sử dụng các hóa chất, chất kích thích trong sản xuất, chế biến thực phẩm (chiếm 5.6%). Không chỉ hoạt động trên địa bàn tỉnh, các đối tượng vi phạm còn móc nối với các đối tượng khác để nhập và bán các mặt hàng thực phẩm với các tỉnh lân cận, các tuyến đối tượng thường vận chuyển là Vĩnh Phúc - Hà Nội, Lào Cai - Vĩnh Phúc, Lạng Sơn - Vĩnh Phúc, Quảng Ninh - Vĩnh Phúc. Về địa bàn, nơi tập trung các hoạt động kinh doanh, trao đổi mua bán thực phẩm chủ yếu là các chợ: chợ Thổ Tang, chợ Tứ Trưng (Vĩnh Tường), chợ Đồng Tâm, chợ Vĩnh Yên (Thành phố Vĩnh Yên), chợ Hương Canh, chợ Thanh Lãng (Bình Xuyên)… Hoạt động sản xuất chế biến, kinh doanh và phân phối thực phẩm diễn ra phức tạp ở một số huyện như: Huyện Vĩnh Tường, Yên Lạc, Bình Xuyên, Thành phố Vĩnh Yên, Thành phố Phúc Yên.

Với tình hình trên, Phòng Cảnh sát môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Phúc đã triển khai đồng bộ các biện pháp công tác để tiến hành phòng ngừa hiệu quả như: Tham mưu kịp thời với các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và các ban, ngành chức năng trong quản lý về an toàn thực phẩm, phòng, chống vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm; tổ chức triển khai các hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật về an toàn thực phẩm và vận động quần chúng nhân dân tham gia tố giác các hành vi vi phạm; tích cực tham gia các đoàn liên ngành, phối hợp với các cơ quan chức năng, thực hiện công tác kiểm tra, thanh tra, phát hiện và xử lý các vi phạm; triển khai một cách đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ trên địa bàn, tuyến do mình quản lý, kịp thời phát hiện các đối tượng có dấu hiệu vi phạm để có biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn. Chính vì vậy, đến năm 2019, trên địa bàn tỉnh đã không còn xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm nào góp phần đảm bảo an ninh trật tự tỉnh.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đáng ghi nhận thì công tác phòng, chống vi phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm còn có những hạn chế như: Công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục kiến thức, pháp luật về an toàn thực phẩm còn chưa được thực hiện thường xuyên, đối tượng được tuyên truyền, tiếp cận còn hạn chế, hình thức và phương pháp sử dụng còn chưa đa dạng, nội dung đơn giản, chưa có sự tác động mạnh vào tâm lý người dân và dư luận xã hội; công tác phối hợp trong thanh tra, kiểm tra chưa thường xuyên, chưa đánh giá đúng, khách quan tình hình thực tế; việc tổ chức triển khai các hoạt động nghiệp vụ vẫn còn hạn chế như chưa có hồ sơ điều tra cơ bản về từng địa bàn, tuyến, nhất là các địa bàn và tuyến tập trung nhiều cơ sở sản xuất kinh doanh dịch vụ ăn uống nên không bao quát quản lý toàn diện được địa bàn các huyện thị. Số lượng đối tượng đưa vào quản lý khi có điều kiện khả năng, biểu hiện nghi vấn vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm còn hạn chế. Số vụ việc phát hiện, xử lý còn thấp, chưa phản ánh đúng tình hình thực tế. Mức xử lý hành chính còn nhẹ, chưa đủ sức răn đe nên các đối tượng có tâm lý chủ quan coi thường pháp luật. Hiệu quả công tác phòng ngừa chưa cao, trên địa bàn vẫn còn xảy ra một số vụ ngộ độc thực phẩm tập thể, hàng hóa không rõ nguồn gốc xuất xứ, không đảm bảo chất lượng vẫn xuất hiện tràn lan trên thị trường.

Những tồn tại, hạn chế trên xuất phát từ một số nguyên nhân chủ yếu sau: Hệ thống văn bản pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm còn tồn tại bất cập, thường xuyên có sự sửa đổi bổ sung, gây khó khăn cho lực lượng thực thi pháp luật, như công bố phù hợp quy định an toàn thực phẩm được quy định trong Nghị định 38/2012/NĐ-CP là một quy định không có trong Luật An toàn thực phẩm, nhưng lại là quy định đang được áp dụng rộng rãi, phổ biến hơn nhiều so với quy định “công bố hợp quy” -  một quy định chính thức của Luật An toàn thực phẩm, chính vì bất cập đó, tháng 2 năm 2018, Nghị định 15/2018/NĐ-CP đã được ban hành thay thế Nghị định 38/2012/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều luật An toàn thực phẩm.

Bên cạnh đó, các trang thiết bị, kinh phí để thực hiện công tác đảm bảo an toàn thực phẩm của các đơn vị được giao nhiệm vụ còn quá ít, chưa đáp ứng được yêu cầu, đặc biệt là các thiết bị để bảo quản thực phẩm trong quá trình tạm giữ còn thiếu nhiều, nhất là trong bảo quản các thực phẩm tươi. Chế tài xử lý còn chưa nghiêm, chưa có sức răn đe cao. Mức xử phạt hành chính còn thấp hơn nhiều so với lợi nhuận từ việc vi phạm, bởi vậy nên tình trạng vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm vẫn diễn ra thường xuyên.

Với xu thế phát triển ngày càng phức tạp cả về số lượng, quy mô và tính chất của tình hình vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm, trong thời gian tới, để phòng ngừa hiệu quả những vi phạm này, lực lượng Cảnh sát môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Phúc cần chú ý thực hiện tốt các mặt công tác sau đây:

Một là, tham mưu, đề xuất với các cấp ủy Đảng, chính quyền để hoàn thiện hệ thống pháp luật, tạo hành lang pháp lý và các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động phòng ngừa vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm: Tham mưu với các cấp ủy Đảng, chính quyền, ban ngành chức năng trong thực hiện các chủ trương, chính sách tại địa phương, quy định của pháp luật liên quan đến an toàn thực phẩm; xây dựng quy chế phối hợp, tránh sự chồng chéo về thẩm quyền; đề xuất với Ủy ban nhân dân tỉnh hỗ trợ các nguồn lực để tiến hành các mặt công tác như: Nhà kho bảo quản thực phẩm đông lạnh, các thiết bị thu mẫu, kinh phí…

Hai là, đổi mới công tác tuyên truyền, giáo dục, vận động quần chúng nhằm nâng cao nhận thức, ý thức của quần chúng nhân dân và tham gia phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh tố giác các hành vi vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm: Nội dung công tác này cần được tiến hành thường xuyên, toàn diện, trên quy mô toàn tỉnh, kể cả các huyện tập trung ít dân cư như Sông Lô, Lập Thạch, Tam Đảo, phải gắn liền với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Hình thức, nội dung tuyên truyền, vận động cần phù hợp với từng loại đối tượng.

Ba là, triển khai và thực hiện có hiệu quả mối quan hệ phối hợp giữa lực lượng Cảnh sát môi trường, Công an tỉnh Vĩnh Phúc với các cơ quan chức năng trong công tác phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn và xử lý các vi phạm pháp luật trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, đặc biệt là Sở Y tế, Chi cục An toàn thực phẩm, Quản lý thị trường. Chủ động hơn trong công tác phối hợp phòng ngừa, thường xuyên trao đổi thông tin giữa các lực lượng.

Bốn là, đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực, chất lượng đội ngũ cán bộ chiến sĩ và kiện toàn bộ máy tổ chức của lực lượng Cảnh sát môi trường Công an tỉnh Vĩnh Phúc đáp ứng yêu cầu công tác phòng ngừa vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm trong tình hình mới: Có chương trình, kế hoạch đào tạo cho tất cả các cán bộ chiến sĩ của Phòng Cảnh sát môi trường nói chung và của đội  phụ trách lĩnh vực an toàn thực phẩm nói riêng về kiến thức pháp luật, kiến thức nghiệp vụ chuyên môn và các kỹ năng chuyên ngành liên quan đến công tác đấu tranh phòng, chống các vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm. Tổ chức hội thảo, trao đổi kinh nghiệm tại đơn vị trong phòng ngừa vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm. Có lộ trình cử cán bộ đi đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu công tác./.

Thượng úy Nguyễn Thanh Tùng - T32

Tài liệu tham khảo

1. Báo cáo Tình hình thực thi chính sách, pháp luật về quản lý an toàn thực phẩm giai đoạn 2011 - 2016, Vĩnh Phúc.

2. Chính phủ (2016), Chỉ thị số 13/2016/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, Hà Nội.

3. Báo cáo tổng kết công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật về môi trường, tài nguyên và an toàn thực phẩm của Phòng Cảnh sát môi trường Công an tỉnh Vĩnh Phúc từ năm 2014 đến năm 2019

 

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác