Thứ Ba, 25/6/2019
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Quản trị đại học và xây dựng Đại học thông minh ở Việt Nam

PV: Thưa Giáo sư, trên các phương tiện thông tin đại chúng hiện nay người ta hay nói tới thuật ngữ “quản trị xã hội”. Vậy có thuật ngữ “quản trị đại học” hay không và “ quản trị đại học là gì ?”.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Theo nghĩa chung nhất, quản trị có nghĩa là hướng dẫn, chỉ đạo, kiểm soát một nhóm người, một tổ chức hay một quốc gia nhằm đáp ứng nhu cầu của họ. Trước kia quản trị (governance) thường gắn với chính phủ (government, chính quyền) đến mức được sử dụng thay thế cho nhau và đều chủ yếu nói về quyền lực nhà nước, quản trị nhà nước. Hiện nay khái niệm quản trị được mở rộng bao gồm: Quản trị nhà nước, quản trị xã hội, quản trị doanh nghiệp.

Có một số thuật ngữ cần phải phân biệt là: Quản trị, Lãnh đạo, Quản lý, Điều hành. Trong đó Quản trị là hạt nhân trung tâm, kết nối với lãnh đạo, quản lý và điều hành.

Trong xã hội, trường học nói chung, trường đại học nói riêng đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Vì vậy quản trị đại học cũng đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong quản trị xã hội. Nói một cách ngắn gọn và dễ hiểu thì Quản trị đại học là  các hoạt động lãnh đạo, quản lý, điều hành trường đại học để nhà trường phát triển và đạt hiệu quả cao nhất. Có 3 mô hình quản trị đại học: Tổ chức hành chính, cộng đồng học giả và đại học doanh nghiệp. 3 mô hình này tùy thuộc vào vị trí và pháp nhân của từng trường đại học.

PV: Cũng trên các phương tiện thông tin đại chúng hiện nay, người ta hay nói tới thuật ngữ “thành phố thông minh”. Vậy có thuật ngữ “đại học thông minh” hay không và “ đại học thông minh là gì ?”.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Ngày nay thuật ngữ “thành phố thông minh” hay “đô thị thông minh” khá phổ biến. Chúng ta có thể hiểu đây là một hệ thống liên hoàn tổng thể được kết nối từ nhiều hệ thống thành phần với hệ thống trí tuệ nhân tạo có thể hành xử thông minh như con người, gồm mạng viễn thông số (dây thần kinh), hệ thống nhúng thông minh (não bộ), các cảm biến (giác quan) và phần mềm,v.v. “ Đại học thông minh” với tư cách là một trong những thành phần của “ thành phố thông minh” cũng là một đại học liên hoàn tổng thể được kết nối từ nhiều hệ thống thành phần với hệ thống trí tuệ nhân tạo có thể hành xử thông minh như con người để dạy, học và nghiên cứu khoa học bậc đại học.

PV: Giáo sư vừa nói tới “đại học thông minh” vậy “đại học thông minh” của Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam thể hiện ở đâu?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm:  Đối với các học viện, trường Công an nhân dân, trong đó có Học viện Cảnh sát nhân dân, phát triển “Mô hình trường đại học 4.0” là một xu hướng tất yếu. Trong những năm gần đây, Học viện Cảnh sát nhân dân đã đề ra định hướng Xây dựng Học viện Cảnh sát nhân dân thông minh với các nội dung cụ thể sau: Thứ nhất, xây dựng Học viện Cảnh sát nhân dân điện tử theo mô hình Chính phủ điện tử; Thứ hai, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý giáo dục, giảng dạy và học tập. Hiện tại, Học viện đã triển khai mạng LAN và 22 phân hệ phần mềm phục vụ quản lý, đào tạo theo các lĩnh vực khác nhau. Một số Khoa, Trung tâm chuyên ngành đã ứng dụng nhiều tiến bộ khoa học và công nghệ như: Kỹ thuật số, kỹ thuật mô phỏng, kỹ thuật điện tử, kỹ thuật điện tử viễn thông, kỹ thuật hóa sinh... để phục vụ nghiên cứu khoa học và đào tạo Cảnh sát. Từ năm 2013, Học viện đã tổ chức đào tạo trực tuyến E-learnling. Thứ ba, xây dựng giảng đường thông minh. Giảng đường thông minh dành riêng cho các trường đại học gồm 2 phần chính: Phần cứng là giảng đường tương tác với trang thiết bị hiện đại; phần nội dung gồm xây dựng bài giảng bằng các phần mềm chuyên dụng và tập huấn cho giảng viên, học viên làm quen với mô hình dạy và học mới. Học viện Cảnh sát nhân dân đã trang bị bảng tương tác thông minh cho 100% phòng học của nhà trường. Học viện đã đầu tư trang bị các phòng bắn súng mô phỏng tự động hiện đại. Đã hoàn thiện xây dựng Khu huấn luyện thực hành, trong đó xây dựng các phòng bắn súng mô phỏng, phòng lái ôtô, lái tàu thủy mô phỏng, các phòng điều tra, khám nghiệm hiện trường mô phỏng và nhiều các phòng học có sử dụng các công nghệ mô phỏng, công nghệ ảo, công nghệ thông tin viễn thông, công nghệ số, công nghệ hóa sinh… để phục vụ đào tạo Cảnh sát. Thứ tư, xây dựng và đưa vào hoạt động Thư viện điện tử.  

Xây dựng Học viện Cảnh sát nhân dân thông minh là một lộ trình phát triển theo hướng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào công tác giáo dục - đào tạo, nghiên cứu khoa học của Học viện, phù hợp với xu thế giáo dục đại học 4.0.

PV: Đi ngược lại thời gian vào năm ngoái, toàn xã hội ồn ào chuyện xét, phong chức danh Giáo sư, Phó Giáo sư. Có khá nhiều ý kiến cho rằng: Vì sao nước ta không ít Giáo sư, Phó Giáo sư nhưng chưa có đại học đạt đẳng cấp quốc tế. Vậy đâu là mấu chốt để một đại học Việt Nam đạt đẳng cấp quốc tế?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Để phát triển một đại học có đẳng cấp quốc tế theo tôi cần có 3 yếu tố cơ bản: Về con người: Chúng ta phải có một đội ngũ các giảng viên giỏi chuyên môn có trình độ quốc tế và dĩ nhiên phải có Hiệu trưởng giỏi quản trị tầm quốc tế; về đào tạo và nghiên cứu khoa học: Phải có chương trình đào tạo, tài liệu dạy học và phương pháp giảng dạy chuẩn quốc tế, có nhiều công bố khoa học tầm quốc gia, khu vực và quốc tế; về cơ sở vật chất: Đại học đẹp và hiện đại tầm quốc tế. Trong 3 yếu tố này, yếu tố con người là quan trọng nhất. Phần lớn đại học Việt Nam đang thiếu cả 3 yếu tố này, trong đó cái mà Việt Nam đang thiếu nhất là chưa có nhiều các Giám đốc Học viện, Hiệu trưởng đại học giỏi quản trị tầm quốc tế và khu vực.

PV: Giáo sư vừa nhắc tới chuyện quản lý, quản trị và coi đây là yếu tố quan trọng đặc biệt có tính quyết định đối với một cơ sở giáo dục nói chung, giáo dục đại học nói riêng. Xin Giáo sư nói rõ hơn về vai trò của quản trị xã hội nói chung, quản trị đại học nói riêng.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Quản trị xã hội là tổng hợp các hoạt động lãnh đạo, quản lý, điều hành. Xã hội muốn phát triển thì đất nước phải có các Bộ trưởng, các Bí thư, Chủ tịch, Giám đốc doanh nghiệp, Giám đốc bệnh viện, Hiệu trưởng đại học, Tư lệnh các đơn vị Công an, Quân đội giỏi quản trị. Những nhà quản trị giỏi sẽ biết phải bắt đầu từ đâu và làm thế nào để phát triển hệ thống quản trị của mình.

Đối với một trường đại học, quản trị đại học về con người (quản trị nguồn nhân lực) sẽ phát triển song song theo hai hướng: Đào tạo và thực thi năng lực quản trị của Hiệu trưởng, trưởng các Khoa, bộ môn, trung tâm nghiên cứu và đào tạo các giảng viên, nhà nghiên cứu khoa học về chuyên môn. Một mô hình quản trị đại học tối ưu là Giám đốc Học viện, Hiệu trưởng đại học giỏi quản trị và giỏi chuyên môn. Quản trị đại học về đào tạo và nghiên cứu khoa học: Xây dựng và triển khai các chương trình đào tạo, tài liệu dạy học và phương pháp giảng dạy đạt chuẩn quốc tế, sát với thực tiễn đất nước; nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học. Quản trị đại học về cơ sở vật chất: Đại học đẹp và hiện đại tầm quốc tế. Các mô hình làng đại học, nhà trường - công viên - trung tâm văn hóa mà các đại học thế giới đã xây dựng là các mẫu hình về hướng quản trị đại học này.

PV: Các cụ nói trăm nghe không bằng mắt thấy. Chúng ta hãy bắt đầu từ kinh nghiệm quản trị đại học của Học viện Cảnh sát nhân dân, nơi Giáo sư đã có 4 năm làm Phó Giám đốc và hơn 9 năm làm Giám đốc. Tháng 6 năm 2005 khi được lãnh đạo Bộ Công an điều động về làm Phó Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân, điều lo lắng nhất của Giáo sư là gì?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: TTrước khi về Học viện Cảnh sát nhân dân tôi đã có 25 năm công tác làm quản lý ở 3 đơn vị Công an nhân dân. Có lẽ vì thấy tôi đam mê nghiên cứu khoa học và đào tạo, đã được bổ nhiệm chức danh Giáo sư lúc còn trẻ nên tháng 6 năm 2005 khi đang là Phó Chánh Văn phòng Ủy ban quốc gia phòng chống ma túy, lãnh đạo Bộ Công an đã điều động tôi vào làm Phó Giám đốc, Phó bí thư Đảng ủy Học viện Cảnh sát nhân dân cùng với các Thầy Nguyễn Trung Thành, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Xây dựng lực lượng Công an nhân dân và Thầy Nguyễn Xuân Tư, Phó Cục trưởng Cục đào tạo Bộ Công an.

Về nhà trường công tác điều mà chúng tôi lo lắng nhất là đội ngũ quản lý và trình độ giảng viên. Cả 3 lãnh đạo nhà trường đều mới được điều động đến. Học viện lúc này nới chỉ có 01 Giáo sư, 5 Phó Giáo sư, 25 Tiến sĩ trong đó có 2 Tiến sĩ nữ. Con số này là vô cùng khiêm tốn nếu so với các cơ sở giáo dục đại học khác ở nước ta. Đặc biệt nhà trường chưa có nhiều thầy cô giáo có trình độ cao trong các lĩnh vực Khoa học. Thiếu đội ngũ này sẽ rất khó phát triển nhà trường.

PV: Giáo sư vừa nói tới đội ngũ các thầy cô giáo có trình độ cao và nói đây cũng là một trong những trụ cột để phát triển đại học. Vậy quản trị đại học trong đào tạo, sử dụng đội ngũ giáo viên được thực hiện thế nào tại Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Phải bắt đầu từ con người. Trong rất nhiều năm và cho đến nay trong các chủ đề năm học của Học viện Cảnh sát nhân dân đều xác định lấy Xây dựng đảng làm đột phá trung tâm trong đó coi trọng đặc biệt việc xây dựng đội ngũ cán bộ giảng viên, cán bộ nghiên cứu khoa học với 3 hướng: xây dựng các giảng viên, cán bộ nghiên cứu khoa học đầu đàn; đào tạo các giảng viên và cán bộ nghiên cứu khoa học trẻ và đào tạo giảng viên, cán bộ nghiên cứu khoa học nữ. Ngoài số cán bộ nằm trong định hướng đào tạo, bồi dưỡng của nhà trường, toàn bộ các cán bộ có nguyện vọng đi học đều được giải quyết.

Đến nay, Học viện Cảnh sát nhân dân đã có 12 Giáo sư, 41 Phó Giáo sư, 201 Tiến sĩ, hơn 400 Thạc sĩ, hơn 200 giảng viên chính. Trong số này có 5 nữ Phó Giáo sư và 50 nữ Tiến sĩ. Phần lớn các Trưởng Khoa, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu khoa học của Học viện do các cán bộ 7x, 8x đảm nhiệm. Nhà trường có hơn 50 giảng viên có thể giảng dạy bằng tiếng Anh các chương trình nghiệp vụ Công an.

PV: Có phải quản lý, quản trị và lựa chọn, phát triển đội ngũ quản lý, quản trị giỏi là mấu chốt nhất trong quản trị đại học và xây dựng đại học thông minh?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Ở Học viện Cảnh sát nhân dân từ năm 2010 chúng tôi đã cho treo khẩu hiệu “Lãnh đạo phải gương mẫu đi đầu” trong nhà trường. Tôi cho rằng trong quản trị đại học thì mấu chốt nhất vẫn là lựa chọn, phát triển đội ngũ quản lý, quản trị giỏi. Các thành công của Học viện Cảnh sát nhân dân hôm nay là nhờ chúng tôi đã có được một đội ngũ các thầy cô giáo trong Ban Giám đốc Học viện, lãnh đạo các Khoa, Bộ môn, Trung tâm nghiên cứu khoa học ngoài giỏi chuyên môn còn giỏi quản trị. Trong điều kiện Nhà trường đã trang bị 100% phòng học các bảng tương tác thông minh, bục giảng thông minh, tin học hóa cao độ, thì đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục trong Học viện còn phải thông thạo tin học nữa. Và mô hình Học viện Cảnh sát nhân dân thông minh đã hình thành và phát triển trên cơ sở nguồn nhân lực cơ bản này.

PV: Và đến hôm nay, đâu là điều Giáo sư tâm đắc nhất về quản trị đại học tại Học viện Cảnh sát nhân dân?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Năm 2018, Học viện Cảnh sát nhân dân tròn 50 năm thành lập. Nhìn lại chúng tôi có 3 điều tâm đắc: Về quản trị nguồn nhân lực: Học viện đã có một đội ngũ quản lý giáo dục, các giảng viên giỏi chuyên môn có trình độ chuyên môn cao đạt tầm khu vực và cũng không thua kém nhiều trường Công an, cảnh sát lớn của thế giới và khu vực; Về quản trị đào tạo và nghiên cứu khoa học: Học viện đã có các chương trình đào tạo, tài liệu dạy học và phương pháp giảng dạy chuẩn quốc tế, có nhiều công bố khoa học tầm quốc gia, khu vực và quốc tế; Về quản trị cơ sở vật chất: Với khuôn viên gần 20 ha, Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam có thể tự hào là một đại học đẹp và hiện đại.

Phương thức quản trị đại học tối ưu là làm mọi cách để phát huy được tính năng động sáng tạo của mọi cán bộ nhà trường. Giám đốc, Hiệu trưởng ngoài việc tự mình đề xuất ra các công việc lớn cần phân cấp tối đa cho lãnh đạo cấp dưới. Nhưng tất cả mọi việc ở đơn vị phải báo cáo lại để Giám đốc, Hiệu trưởng biết. Với phương thức quản trị này sẽ không có và không thể có chuyện mâu thuẫn và mất đoàn kết nội bộ.

PV: Chúng tôi biết phương châm hành động của Học viện Cảnh sát nhân dân là “truyền thống, đổi mới, năng động, phát triển”. Vai trò của “ truyền thống” ở đây thế nào và làm thế nào dung hòa được hai xu hướng truyền thống - hiện đại trong sự phát triển giáo dục đại học?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Truyền thống là điều bắt buộc chúng ta phải kế thừa, học tập. Còn hiện đại là điều chúng ta phải hướng tới đón bắt. Học viện Cảnh sát nhân dân được thành lập trong chiến tranh chống Mỹ. Lúc đó điều kiện vô cùng khó khăn những cán bộ, sinh viên nhà trường đã vượt khó vươn lên, đào tạo ra nguồn nhân lực quan trọng phục vụ cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Nhà trường đã được Nhà nước tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân về thành tích này. Bước vào thời kỳ đổi mới, trên cơ sở truyền thống anh hùng của quá khứ, Học viện tiếp tục đã có nhiều đột phá vươn lên và Nhà nước đã phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới cho nhà trường. Vì vậy, đối với các nhà trường có bề dày lịch sử, khơi dậy lòng tự hào truyền thống để đổi mới vươn lên là điều chúng ta phải dung hòa trong phát triển giáo dục đại học hiện nay.

PV: Nhiều khách quốc tế và cán bộ, nhân dân trong nước khi đến thăm Học viện Cảnh sát nhân dân đều đánh giá khuôn viên nhà trường đẹp và hiện đại, có rất nhiều công trình văn hóa như Tượng Quốc tổ Hùng vương, Văn Miếu, Tượng Bác Hồ và các cố Bộ trưởng Bộ Nôi vụ, Bộ Công an, Khu chủ quyền quốc gia có đầy đủ đá, đất hoặc cát ở các mốc chủ quyền lớn của đất nước kể cả cát quần đảo Hoàng Sa, Bảo tàng Dân tộc học với 01 nhà sàn của đồng bào Tày và 01 nhà rông của đồng bào Bana với đầy đủ trang phục và dụng cụ của 54 dân tộc Việt Nam,v.v.. Đây là một mô hình nhà trường - công viên - trung tâm văn hóa đúng nghĩa giống như các đại học nước ngoài. Và mô hình nhà trường - công viên - trung tâm văn hóa của Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam chưa có nhiều ở nước ta. Đây có phải là một đặc điểm quản trị đại học mà các Học viện, trường đại học nước ta cần phấn đấu?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Cái dễ thấy khi thăm quan các đại học nước ngoài là đa số các trường đều xây dựng thành các làng đại học và trường đại học được thiết kế theo mô hình nhà trường - công viên - trung tâm văn hóa. Đây là điều các trường đại học nước ta đang thiếu và chưa có nhiều mô hình này. Để trở thành một đại học đẳng cấp quốc tế quản trị đại học Việt Nam cần đi theo mô hình này.

PV: Trong điều kiện khuôn viên các Học viện, đại học nước ta đều chật hẹp, kinh phí eo hẹp. Vậy làm thế nào để có một nhà trường đẹp và hiện đại như Giáo sư nói?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Đúng là “cái khó bó cái khôn” nhưng “cái khó ló cái khôn”. Trong khi khuôn viên đại học Việt Nam chật hẹp, kinh phí ít mà lại mong muốn xây dựng một đại học rộng, khuôn viên đẹp, hiện đại chẳng khác nào trong túi không có tiền mà lại muốn xây một biệt thự đẹp.

Nghiên cứu mô hình thế giới và thực tiễn ở Học viện Cảnh sát nhân dân cho thấy ngoài sự đầu tư, chăm lo của Nhà nước cần thiết phải xã hội hóa, huy động sức mạnh của các cựu sinh viên, sinh viên, gia đình, các doanh nghiệp, v.v. trong xây dựng nhà trường. Tôi rất đồng tình với chủ trương của Nhà nước đưa các Trường đại học, Bệnh viện từ nội thành Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh ra ngoại thành hoặc ngoại tỉnh. Rất tiếc cho đến nay chưa có nhiều chuyển biến của chủ trương này.

Nếu năm 1990 khi chuyển từ Suối Hai, Ba Vì về Cổ Nhuế, Từ Liêm, Hà Nội khuôn viên Trường Đại học Cảnh sát nhân dân (nay là Học viện Cảnh sát nhân dân) chỉ có 8ha thì nay nhà trường đã xin bổ sung lên gần 20 ha. Gần 40 công trình văn hóa, Trung tâm huấn luyện thực hành, trang bị bảng tương tác thông minh, bục giảng thông minh,v.v. trị giá hàng trăm tỷ đồng đã được nhà trường huy động từ nguồn xã hội hóa. Trước thềm kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Học viện Cảnh sát nhân dân, (15/05/1968-15/05/2018) Nhà trường đã khánh thánh hàng loạt công trình như: Cụm tượng đài “Truyền thống anh hùng”, Hồ Cảnh quan có thả cá của Ao cá Bác Hồ, tháp đồng hồ do Chủ tịch nước tặng, Trung tâm huấn luyện thực hành,v.v.

PV: Mọi người đều nói Thư viện là Trung tâm và cũng là một điểm nhấn của một trường Đại học. Thưa Giáo sư, Thư viện trong điều kiện cách mạng 4.0 đóng vai trò như thế nào trong xây dựng đại học thông minh?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Trong bất kỳ điều kiện nào thì Thư viện vẫn là linh hồn của Trường đại học. Năm 2012, Học viện Cảnh sát nhân dân đã hoàn thành xây dựng và đưa vào sử dụng Thư viện nghiệp vụ Cảnh sát 12 tầng mang tên Thầy Lê Quân - Thầy Hiệu trưởng đầu tiên của nhà trường. Nòng cốt của Thư viện Lê Quân là các phòng Thư viện truyền thống như Phòng đọc không gian văn hóa Việt,  Phòng Hồ Chí Minh, Phòng Nghiên cứu tôn giáo, Phòng đọc Việt - Nga, Phòng đọc Việt - Nhật,v.v. và Thư viện điện tử. Chính phủ Hàn Quốc đã tài trợ xây dựng Thư viện điện tử tại Học viện Cảnh sát nhân dân, khang trang, hiện đại, được bố trí tại tòa nhà Thư viện Lê Quân.

Hiện nay, mạng tin học của Học viện được kết nối từ Thư viện đến 100% phòng học, 100% phòng làm việc của cán bộ và 100% phòng ở của học viên. Học viện đã và đang tiến hành số hóa các tài liệu học tập, nhất là các tài liệu pháp luật, chính trị, khoa học xã hội và nhân văn, khoa học kỹ thuật. Thư viện Học viện được trang bị máy robot scan hiện đại để phục vụ số hóa tài liệu và lắp đặt hệ thống mượn trả tài liệu tự động.

PV: Ngoài Thư viện thì giảng đường cũng đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Trong đại học thông minh giảng đường thể hiện thế nào, thưa Giáo sư?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Ở Học viện Cảnh sát nhân dân giảng đường có 2 mô hình: Giảng đường dạy lý thuyết và giảng đường dạy thực hành. Hiện nay 100% giảng đường lý thuyết của Học viện Cảnh sát nhân dân đều được trang bị bảng tương tác thông minh, bục tương tác thông minh. Tại đây có kết nối với mạng LAN bảo mật trong Thư viện điện tử của nhà trường và kết nối với mạng INTERNET công khai. Việc giảng dạy nhờ vậy cũng sinh động và bài giảng có nhiều thông tin hơn. Còn giảng đường thực hành…

PV: Giáo sư vừa nói tới giảng đường thực hành. Mọi người hay nói là các trường đại học Việt Nam còn dạy nhiều lý thuyết và ít thực hành. Điều đó dẫn tới sinh viên khi tốt nghiệp không thạo thực tiễn. Trong điều kiện xây dựng đại học thông minh của Học viện Cảnh sát nhân dân, vai trò thực hành và huấn luyện nghề nghiệp thể hiện thế nào?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Giảng đường thực hành cũng có hai loại giảng đường. Một “giảng đường” ở ngoài thực tế. Hết năm thứ nhất sinh viên có 01 tháng thực hành chính trị - xã hội “3 cùng” với nhân dân; hết năm thứ hai có 02 tháng thực tập nghiệp vụ cơ bản và hết năm thứ ba có 6 tháng thực tập tốt nghiệp. Ngoài ra tùy bài học, môn học mà sinh viên được đưa tới các đơn vị chiến đấu để học tập, thực hành. Trong nhà trường, chúng tôi cũng thành lập 01 Trung tâm huấn luyện thực hành rộng gần 5ha. Tại đây có mô hình máy bay chống khủng bố, sân vận động, khu huấn luyện Cảnh sát vũ trang và gần 20 phòng, khu huấn luyện các chuyên ngành như: mô hình chùa Phật giáo, Nhà thờ Thiên chúa giáo, Công an phường, Ngân hàng, Siêu thị, nhà nghỉ, quán Karaoke, phòng bắn súng mô phỏng, phòng lái xe ô tô, tàu thủy, phòng thí nghiệm kỹ thuật hình sự, phòng thí nghiệm môi trường, mô hình trại giam và các phòng trại giam, nhà tạm giữ, phòng khám nghiệm hiện trường, phòng hỏi cung, các phòng thực nghiệm trinh sát,v.v. Sinh viên sau mỗi môn học đến đây học tập, thực hành.

PV: Nhu cầu đào tạo và huấn luyện thực hành của sinh viên ngày càng cao nhưng các đại học Việt Nam kinh phí đầu tư còn ít. Vậy giải quyết mẫu thuẫn giữa nhu cầu và mức đầu tư công thế nào để giáo dục đại học phát triển.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Như tôi đã nói ở trên là phải tranh thủ mọi nguồn lực để phát triển, xây dựng cơ sở vật chất: Từ đầu tư công của Nhà nước, từ các nguồn lực xã hội và từ các nguồn lực quốc tế.

PV: Có cơ sở vật chất tốt, có nhà trường đẹp và hiện đại rồi, nhưng để đạt trình độ và đẳng cấp quốc tế, quản trị đại học còn cần những gì nữa thưa Giáo sư?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Phải xây dựng và phát triển các chương trình đào tạo, tài liệu dạy học và phương pháp giảng dạy đạt chuẩn quốc tế, sát với thực tiễn đất nước; nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học. Các chương trình đào tạo của Học viện Cảnh sát nhân dân hiện nay được xây dựng và triển khai trước hết căn cứ nhu cầu và đòi hỏi của tình hình an ninh, trật tự đất nước. Đồng thời cũng qua hợp tác quốc tế, liên kết đào tạo quốc tế chúng tôi đã cập nhật, bổ sung các chương trình mới nhất của các Hoa Kỳ, Trung Quốc, Liên bang Nga và nhiều nước trên thế giới và khu vực.

PV: Giáo sư vừa nói tới cần có một chương trình chuẩn quốc tế. Xin Giáo sư nói rõ hơn về Chương trình chuẩn quốc tế này ở Học viện Cảnh sát nhân dân?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Trong thời gian qua, nhà trường đã được Bộ Công an, Bộ Giáo dục và đào tạo cho phép liên kết đào tạo với Trường Đại học tổng hợp Maryaland Hoa Kỳ và đang  xúc tiến các chương trình liên kết với một số đối tác khác. Các chương trình này gồm 2 phần: 01 phần về tình hình Việt Nam do các giảng viên Việt Nam giảng dạy và 01 phần cập nhật tất cả những vấn đề mới về an ninh, trật tự quốc tế do giảng viên nước ngoài giảng dạy. Việc giảng dạy, học tập hoàn toàn bằng tiếng Anh. Các chương trình đào tạo khác cũng đều cập nhật các chương trình chuẩn của các trường Công an, Cảnh sát thế giới và khu vực, đồng thời tổng kết các kinh nghiệm bảo vệ an ninh của Việt Nam hơn 70 năm qua.

PV: Chúng tôi biết cơ quan Công an, Cảnh sát nhiều nước đã gửi sinh viên, lãnh đạo đến học tập tại Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam. Có phải vì nhà trường có chương trình chuẩn quốc tế?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Ngoài các chương trình đào tạo các bậc học cho Công an, Cảnh sát hai nước bạn Lào, Cămpuchia, trong thời gian qua Học viện Cảnh sát nhân dân đã triển khai nhiều chương trình liên kết đào tạo, tập huấn cho Công an, Cảnh sát các nước ASEAN, INTERPOL, Palextin, Thái Lan, Hàn Quốc,v.v. và tới đây là Trung Quốc, Mông Cổ. Các sinh viên Việt Nam sang các nước bạn học về sẽ được tính điểm thi tương đương và ngược lại. Ngoài việc các nước bạn muốn học tập kinh nghiệm bảo vệ An ninh Tổ quốc của Việt Nam còn có việc Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam đã có các chương trình đào tạo đạt chuẩn quốc tế.

PV: Hiện nay số cán bộ Công an sau khi ra trường (và khá đông tốt nghiệp từ Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam) ngoài trưởng thành và phát triển trong Công an nhân dân, có rất nhiều anh chị em đã trở thành cán bộ trung, cao cấp trong hệ thống Đảng, chính quyền từ Trung ương đến địa phương. Giáo sư có ý kiến gì về vấn đề này nhìn từ góc độ quản trị đại học?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Cố Bộ trưởng Công an Trần Quốc Hoàn đã tổng kết: Nghiệp vụ Công an thực chất là nghiệp vụ chính trị. Công tác Công an là công tác chính trị - xã hội. Chính vì vậy, trong quá trình công tác thực tiễn, cán bộ Công an thường va chạm với tất cả các vấn đề chính trị - xã hội của đất nước, trong đó thường xuyên tiếp xúc với các mặt trái xã hội, tiêu cực, vi phạm pháp luật và tội phạm. An ninh, trật tự cần sự tham gia của toàn thể hệ thống chính trị và toàn xã hội. Chính vì vậy nên cán bộ Công an nếu làm việc năng động, vượt qua được các ảnh hưởng tiêu cực xã hội thường trưởng thành rất nhanh.

Cùng với việc giảng dạy nghiệp vụ, pháp luật, võ thuật và các kỹ năng mềm khác, Học viện Cảnh sát nhân dân rất chú trọng rèn luyện kỹ năng làm công tác xã hội cho sinh viên. Nhà trường đã kết nghĩa với rất nhiều Quân, binh chủng Quân đội, các bệnh viện, trường học, cơ quan, doanh nghiệp,v.v.và thường xuyên tổ chức các chương trình tình nguyện, thiện nguyện, hoạt động tình nghĩa, tổ chức các đoàn cán bộ, sinh viên ra thăm Trường Sa, biên giới, hải đảo, hiến máu tình nguyện,v.v. Nhiều sinh viên các hệ học của Học viện Cảnh sát nhân dân đã trưởng thành trong thực tiễn. Vì vậy hoạt động xã hội là một hướng đi quan trọng trong quản trị đại học nhằm rèn luyện nhân cách cho các thế hệ thanh niên sinh viên mới hiện nay.

PV: Học viện Cảnh sát nhân dân là cơ sở giáo dục đại học mang tên Học viện. Ngoài sự “học” thì vấn đề “viện” của nhà trường thế nào?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Lãnh đạo Bộ Công an thường hay nhắc chúng tôi là cần đẩy mạnh vấn đề “viện” song song với vấn đề “học” cho đúng nghĩa từ Học viện. Từ 2007 Bộ Công an đã cho phép Học viện Cảnh sát nhân dân thành lập Trung tâm nghiên cứu Tội phạm học và điều tra tội phạm và nay là Viện Khoa học Cảnh sát. Nhà trường đã tham gia nhiều chương trình nghiên cứu khoa học của Nhà nước, Bộ Công an, các địa phương. Tôi chỉ nêu những công trình tiêu biểu như các bộ sách lớn Khoa học Công an Việt Nam 8 tập, Khoa học hình sự Việt Nam 5 tập, Khoa học Trinh sát Việt Nam 3 tập Tội phạm học Việt Nam 3 tập, các bộ Từ điển Công an Anh - Việt, Từ điển Công an Nga - Việt, Từ điển Công an Trung - Việt, Từ điển Công an Pháp - Việt, Từ điển Công an Việt Nam - Lào,v.v. là những sản phẩm khoa học của Học viện trong những năm gần đây.

PV: Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam đã vinh dự 2 lần được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân năm 2012 và 2018. Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam được đánh giá là một trong những cơ sở giáo dục đại học đẹp và hiện đại nhất Việt Nam, là một trường Công an, Cảnh sát nhóm đầu khu vực Châu Á. Còn những tồn tại và chưa được ở Học viện Cảnh sát nhân dân là gì?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Cái được cũng nhiều nhưng thẳng thắn nhìn lại cũng còn rất nhiều điều mà Học viện Cảnh sát nhân dân còn phải phấn đấu. Trước hết khuôn viên nhà trường còn quá khiêm tốn so với các nước. Singapore nhỏ như vậy nhưng Học viện Bộ Nội vụ nước bạn rộng 24 ha, còn Đại học Công an nhân dân Trung Quốc rộng 350 ha. Nếu Học viện chúng tôi đề ra chuẩn đầu ra của sinh viên mới là lái xe ô tô thì Học viện Cảnh sát Hoàng Gia Thái Lan đề ra chuẩn đầu ra bắt buộc là nhảy dù và lái máy bay trực thăng, lái tàu thủy. Trường Đại học Cảnh sát quốc gia Hàn Quốc có 01 sân golf 18 lỗ và sinh viên Cảnh sát Hàn Quốc bắt buộc phải biết đánh golf. Tôi chỉ nêu vài điều cụ thể này để thấy chúng ta còn phấn đấu nhiều. Chúng tôi đang thiếu  các chuyên gia giỏi đầu ngành trong điều kiện các cán bộ quản lý, giảng viên có trình độ cao hiện nay của nhà trường đang chuyển giao thế hệ. Sinh viên ra trường tinh thần lập nghiệp cũng còn nhiều vấn đề phải bàn,v.v.

PV: Giáo sư có mong muốn gì đối với ngành giáo dục đại học Việt Nam, với Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam?

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Là người tâm huyết với công tác giáo dục đào tạo, tôi luôn mong muốn Việt Nam sẽ có nhiều làng đại học đúng nghĩa, nhiều đại học quốc gia, khu vực đào tạo đa ngành, đa lĩnh vực và đạt đẳng cấp quốc tế và khu vực. Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam sẽ trở thành một Trung tâm đào tạo Cảnh sát của thế giới và khu vực như lời căn dặn của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại Lễ Kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Nhà trường tháng 5 năm 2018 vừa qua.

PV: Và Giáo sư có dự định gì cho bản thân tương lai sắp tới.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Xuân Yêm: Tôi là người tuổi Dậu thích làm việc, đam mê nghiên cứu khoa học và viết báo. Sau khi kết thúc hai nhiệm kỳ quản lý, chức danh Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân của tôi đã được chuyển giao cho GS.TS Trần Minh Hưởng, một nhà giáo trẻ, năng động, có trình độ chuyên môn cao, có nhiều kinh nghiệm giáo dục - đào tạo và đã đi luân chuyển thực tế ở địa phương.

Với tư cách là Ủy viên Hội đồng lý luận Bộ Công an, Trưởng Ban lý luận Cảnh sát, hiện tôi cùng GS.TS Trần Minh Hưởng đang được Bộ trưởng Bộ Công an giao làm Tổng chủ biên bộ sách Tổng tập Lý luận nghiệp vụ Cảnh sát gồm 15 tập. Đây là công trình khoa học chào mừng Đại hội Đảng bộ Công an Trung ương lần thứ VII năm 2020 và chào mừng Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII. Tôi vẫn đảm nhiệm các chức danh Hội đồng Giáo sư các cấp, làm Tổng biên tập Tạp chí Cảnh sát nhân dân hàng tháng xuất bản 05 ấn phẩm trong đó có Tạp chí Cảnh sát nhân dân tiếng Anh và tham gia giảng dạy, nghiên cứu khoa học. Tôi cũng vừa hoàn thành biên soạn cuốn sách “Tội phạm ở Việt Nam theo pháp luật hiện hành: Nhận biết và phòng ngừa” dày 1000 trang giấy A4 sẽ xuất bản tại Nhà xuất bản Công an nhân dân. Từ thực tiễn gần 3 tháng vừa qua tôi thấy mới bớt đi khoảng 60% nhiệm vụ quản lý của mình và vẫn còn rất bận.

Tôi là người luôn có nhiều ý tưởng mới và đang ấp ủ hình thành một cơ sở nghiên cứu khoa học mới, tập hợp đội ngũ các nhà khoa học, các nhà thực tiễn ở nước ta và ngành Công an nghiên cứu về những vấn đề an ninh mới của đất nước. Nếu thành công tôi sẽ thông tin cho các bạn.

Nhân dịp năm mới 2019 và Xuân Kỷ Hợi đến tôi xin chúc toàn thể các thầy, cô giáo và các em học sinh, sinh viên, trong đó có các thầy, cô giáo, các em sinh viên Học viện Cảnh sát nhân dân mạnh khỏe, ngày càng trưởng thành vì sự phát triển bền vững của đất nước. Chúc cho Học viện Cảnh sát nhân dân nhanh chóng trở thành một Trung tâm đào tạo Cảnh sát của thế giới và khu vực.

PV: Nhân dịp năm mới 2019, xin kính chúc Chúc Giáo sư mạnh khỏe và tiếp tục có nhiều cống hiến khoa học cho nền giáo dục đại học và nghiên cứu khoa học của nước nhà, Ngành Công an và Học viện Cảnh sát nhân dân Việt Nam.

                                                                                          PV (Thực hiện)

         

 

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác